Sân hận vì sao nguy hiểm
Khi sân nổi lên, thân mình đã chịu khổ trước: tim đập nhanh, cơ căng, hơi thở gấp, đầu nóng, miệng muốn nói cho hả. Nếu cứ để cơn nóng dẫn đường, mình rất dễ làm điều lúc bình thường sẽ không làm. Nặng thì đánh, đập, quăng đồ. Nhẹ hơn thì nói lời độc, nhắn tin cắt đứt, chửi bới, kể xấu, làm nhục.
Đáng sợ nhất là sau khi cơn giận qua đi, hậu quả vẫn còn nguyên. Một đứa trẻ bị cha mẹ gào mắng có thể nhớ mãi. Một người vợ bị chồng xúc phạm giữa đám đông có thể tổn thương nhiều năm. Một đồng nghiệp bị bêu xấu có thể mất luôn niềm tin. Mình chỉ nóng một lúc, nhưng người khác đau rất lâu.
Sân hận còn che trí thấy. Lúc giận, mọi chi tiết đều bị phóng đại theo hướng xấu. Mình chỉ thấy lỗi của người kia mà không thấy hoàn cảnh, cũng không thấy phần bản thân đang bị bản ngã kéo đi.
Giận không sai, nhưng xử lý giận mới là chuyện lớn
Cảm xúc giận có thể phát sinh tự nhiên. Không ai tu mà trở thành khúc gỗ không cảm xúc. Cái cần học là đừng để giận cầm lái. Mình có thể đang rất khó chịu, rất đau, rất bức xúc, nhưng vẫn chọn chưa nói ngay khi tâm đang bốc lửa.
Nhiều người tưởng kiềm giận là dồn nén. Thực ra có một vùng ở giữa: mình nhận ra mình giận, chấp nhận cảm xúc đang có, nhưng hoãn phản ứng. Chính khoảng hoãn vài phút, vài giờ hay một đêm ấy thường cứu được rất nhiều chuyện.
Người thật sự mạnh không phải người quát to nhất, mà là người giữ được ý thức trong lúc cơn nóng đang kéo lên mạnh nhất.
Ba việc nên làm trong 10 phút đầu
Một là im lặng đúng cách. Không phải lảng tránh mãi, mà là tạm ngừng để cơn sân không biến thành dao. Hai là tách thân khỏi tình huống: đi rửa mặt, đi bộ, uống nước, đổi không gian. Thân lắng xuống thì tâm mới dễ lắng theo.
Ba là gọi tên cho đúng điều mình đang trải qua. Nhiều cơn giận thực chất là đau, bị xem thường, bị bỏ rơi, bị lo lắng hoặc bị chạm vào nỗi sợ cũ. Khi thấy được gốc, mình bớt lấy cơn to tiếng để che cái yếu mềm bên dưới.
Nếu cần nói chuyện tiếp, hãy đợi khi giọng mình bình thường hơn. Một cuộc nói chuyện muộn một chút nhưng tử tế còn hơn một cuộc nói ngay mà phá nát hết.
Giận người thân vì sao khó tu nhất
Mình dễ giữ lịch sự với người ngoài nhưng lại dễ trút nóng vào người nhà. Vì người nhà gần quá, hiểu quá, chạm đúng điểm yếu của mình quá. Thêm nữa là tâm hay có cảm giác họ sẽ chịu mình, nên mình buông phanh hơn.
Nhưng chính vì gần nên hậu quả càng sâu. Một đứa trẻ lớn lên trong tiếng quát thường xuyên sẽ học theo cơn giận của cha mẹ hoặc co rúm vì sợ hãi. Một người bạn đời bị hứng sân liên tục rồi sẽ hoặc phản kháng dữ, hoặc im lặng lạnh dần.
Tu trong gia đình vì vậy không nằm ở những điều cao xa. Nó nằm ở việc biết dừng một câu độc, biết xin lỗi sau khi lỡ nóng, biết nói nhu cầu của mình thay vì chỉ trút cơn giận.
Làm sao giảm sân lâu dài
Muốn bớt sân, phải ngủ đủ, bớt căng thẳng nền, bớt ôm việc quá sức. Một thân tâm thiếu ngủ, thiếu nghỉ rất dễ nổi nóng. Tu không tách khỏi cách mình sống hằng ngày.
Bên cạnh đó, hãy quan sát những mẫu kích hoạt quen thuộc: bị góp ý thì nóng, bị từ chối thì nóng, bị chậm trả lời tin nhắn thì nóng. Khi đã biết điểm kích hoạt, mình chuẩn bị trước cách xử lý.
Sau cùng là nuôi từ tâm. Thấy người kia cũng có đau khổ riêng không làm mình trở nên nhu nhược. Nó chỉ ngăn mình biến cơn giận thành một lưỡi dao không cần thiết. Nhiều khi người ta làm mình đau cũng vì họ đang thiếu sáng trong chính đời họ.
